Λειμὼν ἀμφιλαφὴς

Φράσεις από τα γεγονότα και τις αφηγήσεις της Μεγάλης Εβδομάδας που πέρασαν στην καθημερινή γλώσσα, είτε αυτούσιες είτε παραλλαγμένες. Επίκαιρο δημοσίευμα του Κέντρου Λεξικολογίας . Έργο του Γιώργου Κόρδη Ὢ γλυκύ μου ἔαρ, γλυκύτατόν μου Τέκνον, ποῦ ἔδυ σου τὸ κάλλος; ΣΤΑΥΡΩΣΗ ✦~ Γολγοθάς / Ανεβαίνει τον Γολγοθά του ✦~ Ο καθένας σηκώνει το σταυρό του ✦~ Έχω μεγάλο σταυρό ✦~ Επί ξύλου κρεμάμενος ✦~ Κρανίου τόπος ✦~ Οξος και χολή / χολή και ξίδι ✦~ Τον σταύρωσα (πχ. να μου αποκαλύψει το μυστικό, μα εκείνος τίποτε!) ✦~ Μνήσθητι μου Κύριε ✦~ Άλλους έσωσες, εαυτόν ου δύνασαι σώσαι ... ✦~ Είσαι σαν τη Μεγάλη Παρασκευή ✦~ Θλιμμένος καιρός σαν Μεγάλη Παρασκευή ✦~ Ό εστί μεθερμηνευόμενον ✦~ Άλλους έσωσεν , εαυτόν ου δύνασαι σώσαι ΛΟΓΟΙ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ✦~ Τετέλεσται ✦~ Ου γαρ οίδασι τι ποιούσι ✦~ Παρελθέτω / απελθέτω απ’ εμού το ποτήριον τούτο ✦~ Πικρό ποτήριο ✦~ Ει κακώς ελάλησα , μαρτύρησον περί του κακού· ει δε καλώς, τί με δέρεις; ✦~ Διεμερίσαντο τα ιμάτια μου ✦~ Ήγγικεν η ώρα ✦~ Θεέ μο...

Από το Λεξικό των Δυσκολιών και των Λαθών στη χρήση της Ελληνικής του Γεωργίου Μπαμπινιώτη Τα θηλυκά ουσιαστικά σε – ία , – εία  → γράφονται με « ει » όταν προέρχονται από ρήμα , και με « ι » όταν προέρχονται από ουσιαστικό . Π.χ. ειδωλολατρ ί α , πρωτοπορ ί α κλπ. (και όχι σε - εία ), διότι προέρχονται από ουσιαστικά ( ειδωλολάτρης , πρωτοπόρος ) και όχι από ρήματα. Πιο συγκεκριμένα, όλα τα ουσιαστικά που προέρχονται από ρήματα σε - εύω / - εύομαι γράφονται με - ει - : λατρεύω > λατρ εί α, πορεύομαι > πορ εί α, καπηλεύομαι > καπηλ εί α [εκμεταλλεύομαι μια ιδεολογία, ένα ιδανικό, ένα πρόσωπο ηρωικό, σεβαστό ή με μεγάλο κύρος, για ιδιοτελείς σκοπούς που σχετίζονται κυρίως με τη δημόσια ζωή] . Οι λέξεις ωστόσο ειδωλολατρ ί α , πρωτοπορ ί α, πατριδοκαπηλ ί α και άλλες, που φαίνεται να έχουν β΄ συνθετικό αυτά τα ουσιαστικά, γράφονται με - ι -. Αυτό συμβαίνει διότι οι λέξεις αυτές δεν προέρχονται από σύνθεση (π.χ. πρώτος + πορεία ) αλλά είναι παρασύνθετες και προέρχ...

 Τα θηλυκά ουσιαστικά σε – ία , - εία → γράφονται με « ει » όταν προέρχονται από ρήμα , και με « ι »  όταν προέρχονται από ουσιαστικό . Π.χ. ειδωλολατρ ί α ,  πρωτοπορ ί α κτλ. (και όχι σε - εία) , διότι προέρχονται  από ουσιαστικά ( ειδωλολάτρης , πρωτοπόρος  κτλ.) και όχι από ρήματα. Πιο συγκεκριμένα, όλα τα ουσιαστικά που προέρχονται από ρήματα σε  - εύω /- εύομαι γράφονται με - ει -: λατρεύω > λατρεία , πορεύομαι >  πορεία , καπηλεύομαι > καπηλεία [εκμεταλλεύομαι μια ιδεολογία, ένα  ιδανικό, ένα πρόσωπο ηρωικό, σεβαστό ή με μεγάλο κύρος, για  ιδιοτελείς σκοπούς που σχετίζονται κυρίως με τη δημόσια ζωή] . Οι λέξεις ωστόσο ειδωλολατρ ί α , πρωτοπορ ί α , πατριδοκαπηλ ί α και  άλλες, που έχουν ως β΄ συνθετικό αυτά τα ουσιαστικά,  γράφονται με - ι -. Αυτό συμβαίνει διότι οι λέξεις αυτές δεν προέρχονται  από σύνθεση (π.χ. πρώτος + πορεία ), αλλά είναι παρασύνθετες  και  προέρχονται από τα επίθετα ειδ...