Post

Η σχέση Ελληνισμού και Βίβλου κατά τον Σεφέρη

Immagine
Όμως τούτος ο σημερινός ελληνικός κόσμος , αν πρόκειται  να πάψει να είναι πνευματικά υπανάπτυκτος, καθώς λένε, πρέπει να ζήσει με οικειότητα  και ν’ αγαπήσει αυτά τα κείμενα που είναι η κληρονομιά του κι η παράδοση του· και  τούτο πώς να γίνει χωρίς μεταφράσεις; Είναι παράδοξο, αν πάει ο νους μας στις Γραφές ,  είναι αλήθεια παράδοξο να το αναλογιστεί κανείς, πώς ένας λαός Χριστιανικός και  Ορθόδοξος, ο πιο Χριστιανός Ορθόδοξος του κόσμου, έζησε τους τελευταίους αιώνες -  δεν ξέρω πόσους - σε μια μισοσυνείδητη συμβίωση με τα Ιερά Γράμματα του. Πόσοι  Έλληνες καταλαβαίνουν και αισθάνονται ένα κείμενο των Ο΄ ή έστω την προς  Κορινθίους; 👉 Από την εισαγωγή στο  Άσμα Ασμάτων , Μεταγραφή Γιώργου Σεφέρη , Ίκαρος, Αθήνα, 1972 , σελ. 7-8 . 👉 Βλ. επίσης το κείμενο του  Θάνου Χρήστου :  « Μια διαδροµή στη νεοελληνική τέχνη µέσα από την εικονογράφηση του Άσματος Ασμάτων » ( Μάρτιος 2009 ) .

Ἡ μεσότης καὶ τὰ γεγυμνασμένα αἰσθητήρια διὰ τὴν ἕξιν

Immagine
Ο καλός άνθρωπος, για τον  Αριστοτέλη ,   είναι εκείνος που μπορεί σε κάθε περίπτωση, σε κάθε συνθήκη, που είναι διαφορετική από τις προηγούμενες, να βρίσκεται στη μεσότητα σε όλες τις παραμέτρους (να αισθάνεται και να πράττει αυτό που πρέπει, όταν πρέπει, απέναντι σε αυτόν που πρέπει). Κάθε φορά που το κάνει αυτό, βρίσκεται σε μια μεσότητα∙ κάθε φορά που το κάνει αυτό, αποφεύγει και την υπερβολή αλλά και την έλλειψη . Με άλλα λόγια, καταφέρνει να βρει τον στόχο ( τελεολογία ). Στα  Ηθικά Νικομάχεια λέει ότι είναι ο καλός άνθρωπος εκείνος που, όπως ο τοξοβόλος , επιτυγχάνει τον στόχο του - δηλαδή το κέντρο. Ο στόχος είναι να πετύχει ακριβώς στο κέντρο. Κατά αντίστοιχο τρόπο και στην ηθική ο στόχος είναι η τελειότητα . Όλο αυτό είναι μια δεξιότητα , ένα σύνολο δεξιοτήτων, οι οποίες δουλεύονται στα πρώτα χρονιά της ζωής μας και οι οποίες μας ετοιμάζουν να πράξουμε στην κατάλληλη συνθήκη. Αυτό μοιάζει με μια τέχνη , πχ. με τον καλό τεχνίτη: Το κρεβάτι που φτιάχνει πρέπει ν...

Βασικοί όροι της νεότερης ηθικής φιλοσοφίας

Immagine
👉 Από το σχολικό εγχειρίδιο Αρχές Φιλοσοφίας της Β΄ τάξης Γενικού Λυκείου (22-0154), σελ. 277-287 . Με λίγες διορθώσεις και τροποποιήσεις από τον συντάκτη του ιστολογίου . René Magritte (1935) La condition humaine  [ ΠΗΓΗ ] Αγαθό : Οι πράξεις είναι αγαθές σύμφωνα με το εάν παράγουν συγκεκριμένα θετικά αποτελέσματα . Αυτά μπορεί να είναι η ευχαρίστηση, η ευτυχία, ή κάτι λιγότερο χειροπιαστό (π.χ. η αγάπη για τη φιλία ή την ομορφιά μπορεί να είναι αγαθά). Η συνεπειοκρατία πιστεύει ότι η ηθικότητα βασίζεται στις αγαθές ή μη αγαθές συνέπειες μιας πράξης. Αλλά το αγαθό έχει συνάμα και ένα λειτουργικό νόημα , με την έννοια ότι αγαθό σημαίνει «να πραγματώνεις τον λειτουργικό σου ρόλο καλά». Αρετή : Μια ιδιότητα του χαρακτήρα ή προδιάθεση . Για την αρχαιοελληνική φιλοσοφία είναι ακριβώς αυτά και μόνο τα χαρακτηριστικά που είναι άριστα και όχι οι πράξεις. Αρεταϊκή ηθική : Είδος κανονιστικής θεωρίας που εντοπίζει την ηθικότητα όχι στην πράξη καθεαυτή ή στα αποτελέσματά της, αλλά στο...

ΟΚΤΩΗΧΟΣ: το αναγνωστικό της Τουρκοκρατίας

Immagine
👉 Αντιγραφή απο δημοσίευμα του Κέντρου Λεξιλολογίας (22 Μαρτίου 2026) Τα λειτουργικά βιβλία  της Εκκλησίας ήταν το βασικό αναγνωστικό υλικό για την εκπαίδευση , όπου και όπως γινόταν, κατά την εποχή της Τουρκοκρατίας . Το κυριότερο από αυτά τα βιβλία ήταν η Οκτώηχος (ή Παρακλητική ) του Ιωάννη Δαμασκηνού , το βιβλίο που χρησιμοποιήθηκε ως το κατ' εξοχήν αναγνωστικό και με το οποίο ολόκληρες γενιές έμαθαν να γράφουν και να διαβάζουν. 📜 Εκδόσεις της Οκτωήχου : ΕΔΩ , ΕΔΩ κι ΕΔΩ . Γράφει ο λόγιος Λαρισαίος Ιωάννης γύρω στα 1800 : « Και αφού τα παιδιά των με πολλούς κόπους εξοδεύουν 4-5 χρόνια εις τα κοινά, καθώς τα λέγουν, γράμματα, έως να μάθουν το Οκτωήχι και το Ψαλτήρι , και να φθάσουν έως τον  Άγι - Απόστολον … μονόφορα (μονομιάς) τα ξεσχολούν ». Αυτή η χρήση της Οκτωήχου δικαιολογεί και τη μεγάλη εκδοτική της διάδοση (κυκλοφόρησαν τουλάχιστον 90 εκδόσεις της από διάφορα τυπογραφεία της Βενετίας). Δικαιολογεί όμως και άλλη μία πολύ συγκινητική λεπτομέρεια. Στην πρώτη σελ...

Μια συζήτηση για την Ηθική Φιλοσοφία

Immagine
Τι είναι ηθικά σωστό και λάθος; Μια συζήτηση για την Ηθική Φιλοσοφία [ 1 h 40 ] Ο Θωμάς Γιούργας συζητάει με τον Χρίστο Κυριάκου   [ Christos Kyriacou ], επίκουρο καθηγητή Φιλοσοφίας του πανεπιστημίου Κύπρου, με αφορμή το βιβλίο του: Κάνοντας το σωστό : Μια εισαγωγή στην ηθική φιλοσοφία . Ταξιδεύουμε από το θεωρητικό, μεταηθικό επίπεδο, για την φύση της ηθικής, π.χ. είναι αντικειμενική, υποκειμενική ή σχετική;  Προς το: κανονιστικό επίπεδο, ποιες θεωρίες μπορούν να μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε καλύτερα τι είναι ηθικά σωστό-λάθος, αλλά και πώς να ζήσουμε καλά την ζωή μας; Μέχρι το πρακτικό επίπεδο της Εφαρμοσμένης Ηθικής, όπου προσπαθούμε στην πράξη, τόσο στη δημόσια όσο και στην ιδιωτική ζωή μας, να πάρουμε σωστές και καλές αποφάσεις, ως κράτη, οργανισμοί, εταιρείες, επαγγελματίες, αλλά και ως άτομα στην καθημερινότητά μας. Χρίστος Κυριάκου : Αυτό που επιδιώκει ο Σωκράτης είναι να θεμελιώσει ορθολογικά την ηθική  [ 6΄ ]

T. S. Eliot: The Waste Land (1922)

Immagine
            I. The Burial of the Dead April is the cruellest month , breeding Lilacs out of the dead land, mixing Memory and desire, stirring Dull roots with spring rain. Winter kept us warm, covering Earth in forgetful snow, feeding A little life with dried tubers. Summer surprised us, coming over the Starnbergersee With a shower of rain; we stopped in the colonnade, And went on in sunlight, into the Hofgarten, And drank coffee, and talked for an hour. Bin gar keine Russin, stamm’ aus Litauen, echt deutsch. And when we were children, staying at the archduke’s, My cousin’s, he took me out on a sled, And I was frightened. He said, Marie, Marie , hold on tight. And down we went. In the mountains, there you feel free. I read, much of the night, and go south in the winter. What are the roots that clutch, what branches grow Out of this stony rubbish? Son of man, You cannot say, or guess, for you know only A heap of broken images , where the sun beats, And t...