Λειμὼν ἀμφιλαφὴς

👉 Από το βιβλίο Εορτολογικά παλινωδούμενα , Ακρίτας, Αθήνα, 1999 (1972),  σελ. 29-35 [οι φωτογραφίες από  δημοσίευσμα  του Βασίλη Γούλα ].

Αρχείο ΕΡΤ | 1977 | Χρήστος Σπύρου [ 57΄ ] Η θρησκευτική εκπομπή « Ρωμανός ο Μελωδός και το Θείο Δράμα », από το α ρχείο της ΕΡΤ (έτος 1977), αποτελεί ιδέα και παραγωγή του σκηνοθέτη Γιώργου Σγουράκη . Σκοπός του ήταν τότε να αποδοθεί στη δημοτική γλώσσα ο ποιητικός λόγος του Ρωμανού του Μελωδού , του μεγάλου ποιητή και υμνογράφου της Ανατολικής Εκκλησίας, έτσι ώστε να ήταν κατανοητός στον τηλεθεατή. Να παρουσιαστεί, δηλαδή, σε μεταφραστικό σχεδίασμα . Το δύσκολο αυτό εγχείρημα είχε αναλάβει ο σημαντικός σύγχρονος ποιητής μας Νίκος Καρούζος , ο οποίος για πρώτη φορά θα συνεργαζόταν με την Ελληνική Τηλεόραση. Ο Καρούζος, βασισμένος σε επιλογή αποσπασμάτων ύμνων του Ρωμανού, πραγματοποίησε το μεταφραστικό αυτό σχεδίασμα το βασικότερο στοιχείο της εκπομπής με απόλυτη επιτυχία. Το σχεδίασμα, πλαισιούμενο από την αφήγηση του Πέτρου Φυσσούν ,   που διάβασε τα κείμενα με τον χαρακτηριστικό λιτό του τρόπο και με τη θολή φωνή της μεγάλης αγρύπνιας, ο σκηνικός χώρος, ό...

Piero della Francesca , Flagellazione di Cristo (1450 ca) ~.~ Ὑμνολογία Μεγάλης Ἑβδομάδος Κείμενο καὶ μετάφραση ἀντικριστὰ Α/Α ΕΟΡΤΗ 1 ΤΗι ΚΥΡΙΑΚΗι ΤΩΝ ΒΑΪΩΝ ΕΣΠΕΡΑΣ 2 Τῌ ΑΓΙᾼ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛῌ ΔΕΥΤΕΡᾼ 3 ΤΗι ΜΕΓΑΛΗι ΤΡΙΤΗι 4 ΤΗι ΜΕΓΑΛΗι ΤΕΤΑΡΤΗι 5 ΤΗι ΑΓΙᾼ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛῌ ΠΕΜΠΤῌ 6 ΤΗι ΑΓΙᾼ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛῌ ΠΑΡΑΣΚΕΥῌ 7 Τῼ ΑΓΙῼ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΩι ΣΑΒΒΑΤῼ ~.~ Ἀπὸ τὴν Ὑμνολογία τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος Ὕμνοι στὸ πρωτότυπο καὶ σὲ μετάφραση Ἀνδρέα Θεοδώρου , ἀπὸ τὸ βιβλίο του Πρὸς τὸ ἑκούσιον πάθος . Μεγάλη Δευτέρα Μεγάλη Τρίτη Μεγάλη Τετάρτη Μεγάλη Πέμπτη Μεγάλη Παρασκευή Μέγα Σάββατο ~.~ ΝΕΟΝ ΠΛΑΝΟΔΙΟΝ Ύμνοι της Μεγάλης Εβδομάδας σε αποδόσεις του Ιγνάτιου Σακαλή και ε ισαγωγή-ανθολόγηση-σχόλια του Ηλία Μαλεβίτη .

Το  ΚΟΥΪΖ  του  Ακαθίστου Ύμνου  από τη φιλόλογο  Εύη Κοσμίδου Λέξεις και φράσεις   του Ακαθίστου Ύμνου  από το Κέντρο Λεξικολογίας [ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ] Ἄγγελος πρωτοστάτης, οὐρανόθεν ἐπέμφθη, εἰπεῖν τῇ Θεοτόκῳ τό, Χαῖρε· Χαῖρε, βουλῆς ἀποῤῥήτου μύστις· χαῖρε, σιγῆς δεομένων πίστις. Χαῖρε, τὸ Φῶς ἀῤῥήτως γεννήσασα· χαῖρε, τὸ πῶς, μηδένα διδάξασα. Δύναμις τοῦ Ὑψίστου, ἐπεσκίασε τότε, πρὸς σύλληψιν τῇ Ἀπειρογάμῳ· καὶ τὴν εὔκαρπον ταύτης νηδύν, ὡς ἀγρὸν ὑπέδειξεν ἡδὺν ἅπασι, τοῖς θέλουσι θερίζειν σωτηρίαν, ἐν τῷ ψάλλειν οὕτως· Ἀλληλούϊα. Ἔχουσα θεοδόχον, ἡ Παρθένος τὴν μήτραν, ἀνέδραμε πρὸς τὴν Ἐλισάβετ· τὸ δὲ βρέφος ἐκείνης εὐθύς, ἐπιγνὸν τὸν ταύτης ἀσπασμόν, ἔχαιρε! καὶ ἅλμασιν ὡς ᾄσμασιν, ἐβόα πρὸς τὴν Θεοτόκον· [...] Χαῖρε, ἄρουρα βλαστάνουσα εὐφορίαν οἰκτιρμῶν· χαῖρε, τράπεζα βαστάζουσα εὐθηνίαν ἱλασμῶν. Θεοδρόμον Ἀστέρα, θεωρήσαντες Μάγοι, τῇ τούτου ἠκολούθησαν αἴγλῃ· καὶ ὡς λύχνον κρατοῦντες αὐτόν, δι᾿ αὐτοῦ ἠρεύνων κραταιὸν Ἄνακτα· ...

Ἀναγράφω σοι ἡ πόλις Σου Θεοτόκε « Τῇ Ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρια ...» Ίσως ο πιο γνωστός ύμνος της Εκκλησίας... Δεν είναι όμως σαφές ότι αυτός που μιλάει ως υμνωδός είναι η ίδια η Πόλις , δηλαδή η Κωνσταντινούπολη. Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία - Λυκούργος Αγγελόπουλος (1983) Τῇ ὑπερμάχῳ στρατηγῷ τὰ νικητήρια, ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν εὐχαριστήρια, ἀναγράφω σοι ἡ Πόλις σου , Θεοτόκε · ἀλλ' ὡς ἔχουσα τὸ κράτος ἀπροσμάχητον, ἐκ παντοίων με κινδύνων ἐλευθέρωσον, ἵνα κράζω σοι· Χαῖρε, νύμφη ἀνύμφευτε. Τι σημαίνει: Είναι ένας ύμνος ευχαριστίας που αναπέμπει η Πόλις (η Κωνσταντινούπολη) στην Υπέρμαχο Στρατηγό (την Παναγία). Λέει ότι της προσφέρει τα « νικητήρια » (τρόπαια της νίκης) ως « ευχαριστήρια » (ευχαριστήριους ύμνους), επειδή την λύτρωσε από μεγάλους κινδύνους (« δεινών »). ⌛ Γιατί; Τα ιστορικά γεγονότα του 626 μ.Χ. Το 626 μ.Χ., η Κωνσταντινούπολη βρέθηκε σε θανάσιμο κίνδυνο. Ο Αυτοκράτορας Ηράκλειος έλειπε σε εκστρατεία στην Ανατολή. Η Πόλη πολιορκήθηκε στενά από ξηρά από το...

ΠΗΓΉ:  Κέντρο Λεξικολογίας Ο εμβληματικός ειρμός της Α΄ ωδής του κανόνος της Υπαπαντής (ποίημα Κοσμά Μελωδού , 8ος αι.) είναι μια από τις πιο ποιητικές περιγραφές της διάβασης της Ερυθράς Θάλασσας.  Κατά τη γνώμη του Κέντρου Λεξικολογίας , ο Κοσμάς ο Μελωδός είναι ο σπουδαιότερος υμνογράφος - αν όχι ο σπουδαιότερος ποιητής - του Βυζαντίου.

Το Τριώδιο : Η ιερή περίοδος προετοιμασίας για το Πάσχα [ 4΄ ] Τριώδιο : Η αληθινή σημασία και η πορεία προς την Ανάσταση [ 9΄ ] Τριώδιο - λειτουργικό βιβλίο [ 3΄ ]  ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΡΙΩΔΙΟΥ  (βλ. κ. ΕΔΩ  κ.  ΕΔΩ ) Τριώδιο ονομάζεται το λειτουργικό βιβλίο της Εκκλησίας μας, το οποίο περιλαμβάνει τους ύμνους των Κυριακών, απο την Κυριακή του Τελώνου και του Φαρισαίου μέχρι και το Μεγάλο Σάββατο πρίν από την τελετή της Αναστάσεως. Ονομάζεται έτσι διότι οι περισσότεροι κανόνες του όρθρου (πρωινή ακολουθία) περιέχουν τρείς ωδές ενώ συνήθως περιέχουν εννέα ωδές - την 8η και την 9η πάντοτε, ύστερα δε διαδοχικά μία από τις πέντε πρώτες. Το Τριώδιο τοποθετείται στα αναλόγια των ναών μας στον εσπερινό του Σαββάτου της Κυριακής του Τελώνου και του Φαρισαίου , αφού πρώτα ο πρωτοψάλτης το παραλάβει απο την εικόνα του Χριστού και το ασπασθεί. Έτσι « ανοίγει το Τριώδιο », περίοδος η οποία διαιρείται σε τρείς μικρότερες, δηλαδή: 1) Κυριακή Τελώνου και Φαρισαίου μέχρι Κυριακή της Τυρ...

~ PHENOMENA - NOUMENA ~ Ο μεγάλος Γερμανός φιλόσοφος Ιμμάνουελ Καντ (1724-1804) στήριξε τη γνωσιολογική του θεωρία πάνω στην ακόλουθη κεφαλαιώδη διάκριση: ☛ Τα ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ , δηλ. τα πράγματα όπως εμφανίζονται σε εμάς και μπορούμε να τα γνωρίσουμε εμπειρικά μέσω των αισθήσεων και της νόησης. ☛ Τα ΝΟΟΥΜΕΝΑ , δηλ. τα πράγματα « καθ ' εαυτά » ( Ding an sich ), τα οποία υπάρχουν ως η εσωτερική ουσία των όντων, αλλά παραμένουν απρόσιτα στην ανθρώπινη εμπειρία και λογική. Το γλωσσικά ενδιαφέρον είναι ότι ο Καντ αξιοποίησε τους κλασικούς φιλοσοφικούς όρους PHENOMENON - NOUMENON , μεταφέροντας στα γερμανικά τις ίδιες τις ελληνικές λέξεις που χρησιμοποιήθηκαν ήδη από την αρχαιότητα ( Πλάτων ). Vereinigte Evangelisch-Lutherische Kirche Deutschlands [ 300 Jahre Immanuel Kant ] Ενώ η αφετηρία των εννοιών στον Καντ διαφέρει από τη θεολογική χρήση, είναι εντυπωσιακή η ορολογική αντιστοιχία με το κείμενο του υμνογράφου της εορτής των Θεοφανείων που παραθέτουμε. Ο υμνογράφος χαρακτηρίζει ως ΦΑ...