Εντροπία

Εντροπία: (φυσική) η λειτουργία που καθορίζει την αταξία (κατάσταση έλλειψης τάξης) ενός συστήματος, η οποία αυξάνεται, όταν αυτό εξελίσσεται προς άλλη κατάσταση αυξημένης αταξίας [ΛΚΝ]. Kατ’ επέκταση, η τάση προς αταξία, αποσύνθεση και αποδιοργάνωση, η ροπή προς την εξάντληση της ενέργειας, την παύση της ζωής [Wiktionary].

Όλα τα φυσικά συστήματα [...] οδεύουν φυσιολογικά προς την αταξία και το χάος. Έτσι, με την πάροδο του χρόνου, η εντροπία θα αυξάνεται συνεχώς έως ότου κάποτε δεν θα υπάρχει πια άλλη ενέργεια για να μετατραπεί σε θερμότητα, η εντροπία θα φτάσει στη μέγιστη τιμή της [...] οπότε θα επέλθει και ο λεγόμενος «Θερμικός Θάνατος» του Σύμπαντος [Διονύσης Σιμόπουλος, Η άνοιξη του σύμπαντος, Μεταίχμιο, Αθήνα, 2018].

Εντροπία: Το θερμοδυναμικό βέλος του χρόνου [9΄]

Η πρώτη και πιο κοινή προσέγγιση ερμηνείας του όρου εντροπία θα ήταν ως η αυθόρμητη τάση της φύσης να κινείται σε όλο και πιο άτακτες δομές. Δεν είναι όμως μόνο αυτό. Η εντροπία και ο 2ος Θερμοδυναμικός Νόμος, ο οποίος την πλαισιώνει στην επιστήμη της Φυσικής, εκτός από την αταξία σχετίζονται επίσης με τον βαθμιαίο και αναπόφευκτο εκφυλισμό της συνολικής κοσμικής ενέργειας -κάτι που συνεπάγεται τον επονομαζόμενο θερμικό θάνατο του σύμπαντος-, με τον μονοδιάστατο χρόνο αλλά και με την πληροφορία. [...]

👉 Από τη διδακτορική διατριβή της Ευαγγελίας Γρυντάκη, Μεταμορφώσεις της εντροπίας στη σύγχρονη τέχνη: από την αταξία στην πληροφορία, ΕΚΠΑ, Αθήνα, 2020.

Εντροπία [3΄]

Βίντεο που αποτελεί έργο τέχνης με τη χρήση τεχνολογικών μέσων, με συνδυασμό ήχου και εικόνας. Δημιουργός: Intangible Realities laboratory work, David Glowacky. Όπως αναφέρει ο δημιουργός του, επιστήμονας και καλλιτέχνης, «πρόκειται για την καταγραφή μιας προσομοίωσης σε πραγματικό χρόνο. Ξεκινώντας απλά, με τέσσερις κύκλους, η δυναμική εξελίσσεται με τρόπο που δημιουργεί μια πολύπλοκη εξέλιξη μοτίβων, γεωμετριών και συμμετριών. Κάθε φορά που εκτελείται μια προσομοίωση, η δυναμική που προκύπτει είναι εντελώς διαφορετική. Στα μισά του βίντεο, το βέλος του χρόνου αντιστρέφεται. Παρατηρούμε την πολυπλοκότητα να διαλύεται καθώς το σύστημα υποχωρεί πίσω στο σημείο από όπου ξεκίνησε, σαν να περιέχει ένα είδος λανθάνουσας μνήμης της διαδρομής πίσω στην έναρξη». Το βίντεο μπορεί να αξιοποιηθεί διδακτικά ως αφόρμηση για συζήτηση στην τάξη σχετικά με την αξιοποίηση της τεχνολογίας στη σύγχρονη τέχνη.